निपाणी नगरी वृत्तसेवा..(25)
कर्नाटकात EVM वादाला नवे वळण – बेंगळुरु महापालिका निवडणुकीत बैलेट पेपरने मतदान एव्हीएमच्या विश्वासार्हतेवर राजकीय चर्चा तीव्र, राज्य निवडणूक आयोगाचा महत्त्वाचा निर्णय
कर्नाटक राज्यात इलेक्ट्रॉनिक व्होटिंग मशीन (EVM) संदर्भात सुरू असलेल्या चर्चेला नवे वळण मिळाले असून, बेंगळुरु महानगरपालिकेच्या आगामी निवडणुकांमध्ये EVM ऐवजी पारंपरिक बैलेट पेपरद्वारे मतदान घेण्याचा निर्णय राज्य निवडणूक आयोगाने घेतला आहे. या निर्णयामुळे राज्यभरात राजकीय आणि प्रशासकीय वर्तुळात चर्चांना उधाण आले आहे.
गेल्या काही काळापासून EVM च्या पारदर्शकतेवर आणि विश्वासार्हतेवर विविध राजकीय पक्षांकडून प्रश्न उपस्थित केले जात होते. काही पक्षांनी EVM वापरामुळे मतदान प्रक्रियेवर शंका निर्माण होत असल्याचा आरोप केला, तर दुसरीकडे अनेक नेते आणि तज्ज्ञांनी EVM सुरक्षित व विश्वासार्ह असल्याचे मत व्यक्त केले आहे. या पार्श्वभूमीवर स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुकांसाठी बैलेट पेपरचा पर्याय निवडण्यात आल्याचे सांगितले जात आहे.
राज्य निवडणूक आयोगाच्या निर्णयानुसार, शैक्षणिक परीक्षांचा कालावधी संपल्यानंतर बेंगळुरु महानगरपालिकेच्या निवडणुकांचा कार्यक्रम जाहीर केला जाण्याची शक्यता आहे. आयोगाने घेतलेला हा निर्णय कायद्याच्या चौकटीत असून निवडणूक प्रक्रियेतील लोकांचा विश्वास अधिक बळकट करण्यासाठी असल्याचे स्पष्ट करण्यात आले आहे.
दरम्यान, EVM बाबत राज्यात वेगवेगळ्या पातळ्यांवर सर्वेक्षणे व मतमतांतरे समोर आली असून, बहुसंख्य नागरिकांचा अजूनही मतदान प्रक्रियेवर विश्वास असल्याचे चित्र आहे. मात्र, काही राजकीय पक्षांनी या सर्वेक्षणांच्या निष्पक्षतेवरही आक्षेप घेतला आहे. त्यामुळे EVM विरुद्ध बैलेट पेपर हा मुद्दा केवळ तांत्रिक न राहता राजकीय व लोकशाही विश्वासाचा विषय बनला आहे.
कर्नाटकात घेतलेला हा निर्णय भविष्यातील इतर स्थानिक स्वराज्य संस्था निवडणुकांवर तसेच राष्ट्रीय पातळीवरील EVM वापराच्या चर्चेवरही परिणाम करणारा ठरण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. लोकशाही प्रक्रियेत पारदर्शकता आणि जनतेचा विश्वास टिकवून ठेवण्यासाठी कोणती पद्धत अधिक योग्य, यावर येत्या काळात राज्यात सखोल चर्चा होणार असल्याचे स्पष्ट दिसत आहे.